Các chiến lược "Trung Quốc cộng một" đang thúc đẩy đồng IDR

Giới thiệu

Các chuỗi cung ứng toàn cầu đang thay đổi, và Đông Nam Á đang là tâm điểm của sự chuyển đổi đó. Khi các công ty đa quốc gia giảm sự phụ thuộc vào một trung tâm sản xuất duy nhất, các đồng tiền như Rupiah Indonesia (IDR) và Đồng Việt Nam (VND) đang cảm nhận được những tác động này. Đối với các nhà giao dịch ở châu Á và các khu vực khác, việc hiểu được cách đa dạng hóa ASEAN đang định hình lại động lực tiền tệ mang lại lợi thế đáng kể trong việc điều hướng các vị thế trên thị trường mới nổi.

Đa dạng hóa ASEAN và Chiến lược Trung Quốc cộng một là gì

Đa dạng hóa ASEAN đề cập đến việc cố ý phân bổ hoạt động sản xuất và đầu tư trên khắp các nền kinh tế Đông Nam Á, thay vì tập trung hoạt động tại một quốc gia duy nhất. Điều này liên quan chặt chẽ đến chiến lược "Trung Quốc cộng một", một phương pháp tiếp cận doanh nghiệp trong đó các công ty duy trì hoạt động tại Trung Quốc đồng thời xây dựng năng lực ở những nơi khác.

Nguồn gốc của tư duy "Trung Quốc cộng một"

Khái niệm "Trung Quốc cộng một" trở nên phổ biến sau một loạt sự cố — chi phí lao động tại Trung Quốc tăng, căng thẳng thương mại và sự cố chuỗi cung ứng trong thời kỳ đại dịch — đã phơi bày sự dễ bị tổn thương của việc phụ thuộc vào một quốc gia duy nhất. Các công ty bắt đầu tìm kiếm các cơ sở sản xuất thay thế có thể cung cấp chi phí cạnh tranh, lao động có tay nghề và các hiệp định thương mại thuận lợi.

Cách đa dạng hóa tại ASEAN phù hợp với sự chuyển dịch chuỗi cung ứng toàn cầu

Indonesia và Việt Nam nổi lên như những nước hưởng lợi chính, thu hút các nhà sản xuất trong lĩnh vực điện tử, dệt may và linh kiện ô tô. Lực lượng lao động trẻ, cơ sở hạ tầng ngày càng được cải thiện và các chính sách khuyến khích của chính phủ đã biến hai quốc gia này thành những điểm đến tự nhiên cho các công ty đang thực hiện tái cân bằng chuỗi cung ứng trên quy mô toàn cầu.

Tại sao sự đa dạng hóa của ASEAN lại quan trọng đối với IDR và VND

"Sức mạnh tiền tệ ở các thị trường mới nổi thường đi theo dòng vốn — và dòng vốn ngày càng theo chuỗi cung ứng vào Đông Nam Á."

Chỉ số	Indonesia (IDR)	Việt Nam (VND)
Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (dự báo năm 2023)	~47 tỷ USD	~36 tỷ USD
Các ngành xuất khẩu chủ lực	Niken, dầu cọ, điện tử	Điện tử, may mặc, giày dép
Tỷ lệ tăng trưởng ngành sản xuất	~5,2% mỗi năm	~6,8% mỗi năm
Các quốc gia đầu tư chính	Nhật Bản, Singapore, Trung Quốc	Hàn Quốc, Nhật Bản, Singapore

Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Indonesia và Việt Nam

Đầu tư trực tiếp nước ngoài là kênh truyền tải chính giữa sự đa dạng hóa của ASEAN và hiệu suất tiền tệ. Khi vốn đổ vào cả hai nền kinh tế để tài trợ cho các nhà máy, trung tâm logistics và mạng lưới nhà cung cấp, nhu cầu về tiền tệ địa phương tăng lên để trả lương cho công nhân, mua đất và thanh toán các hợp đồng trong nước.

Nhu cầu tiền tệ và tác động thanh toán thương mại

Hoạt động xuất khẩu gia tăng cũng thúc đẩy nhu cầu thanh toán thương mại đối với IDR và VND. Khi các sản phẩm điện tử của Việt Nam hoặc các sản phẩm niken của Indonesia được xuất khẩu, một phần của các giao dịch đó tạo ra áp lực mua liên tục đối với tiền tệ địa phương, góp phần vào sự tăng giá cơ cấu dần dần theo thời gian.

Các yếu tố chính thúc đẩy sức mạnh của IDR và VND

Một số lực lượng liên kết với nhau đang củng cố nhu cầu tiền tệ ở cả hai nền kinh tế. Hiểu được các yếu tố này sẽ giúp các nhà giao dịch đánh giá liệu những biến động của IDR hoặc VND phản ánh các yếu tố cơ bản bền vững hay các dòng vốn ngắn hạn.

1. Việc chuyển dịch sản xuất từ Trung Quốc sang các khu công nghiệp của Việt Nam
2. Doanh thu xuất khẩu niken và hàng hóa tăng cao hỗ trợ cán cân thương mại của Indonesia
3. Thị trường tiêu dùng nội địa mở rộng thu hút đầu tư vào bán lẻ và dịch vụ
4. Các khu kinh tế đặc biệt do chính phủ dẫn dắt cung cấp ưu đãi thuế cho các nhà sản xuất nước ngoài
5. Các hiệp định thương mại khu vực ngày càng phát triển giúp giảm bớt rào cản cho các doanh nghiệp hướng xuất khẩu

Việc ổn định chuỗi cung ứng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng — một khi nhà sản xuất đã thiết lập mối quan hệ với các nhà cung cấp địa phương, dòng vốn sẽ có xu hướng trở nên ổn định hơn thay vì mang tính đầu cơ.

Di dời sản xuất và tăng trưởng xuất khẩu

Tăng trưởng khối lượng xuất khẩu trực tiếp củng cố cán cân thương mại, giảm áp lực giảm giá đối với tiền tệ. Xuất khẩu điện tử của Việt Nam, do các công ty như Samsung và Intel dẫn đầu, đã biến nhu cầu xuất khẩu bằng đồng VND thành một đặc điểm cấu trúc thay vì chỉ là yếu tố chu kỳ.

Đầu tư cơ sở hạ tầng và tác động của nó đối với tiền tệ

Chi tiêu cho cơ sở hạ tầng — cảng, đường bộ, khu công nghiệp — đòi hỏi phải mua đồng nội tệ liên tục trong suốt thời gian thực hiện dự án kéo dài nhiều năm. Tại Indonesia, các chương trình cơ sở hạ tầng đang được triển khai trong thời kỳ Jokowi đã tạo ra nhu cầu IDR ổn định vượt xa mức công bố FDI ban đầu.

Cách đa dạng hóa ASEAN hoạt động trên thực tế đối với các nhà giao dịch

"Các câu chuyện về tiền tệ mang tính cấu trúc diễn ra trong nhiều năm, không phải vài tuần — các nhà giao dịch nhầm lẫn chủ đề vĩ mô với tín hiệu ngắn hạn thường phải chịu rủi ro nhiều hơn họ nhận thức."

Đa dạng hóa ASEAN là một chủ đề vĩ mô, có nghĩa là tác động của nó đối với tiền tệ sẽ tích lũy dần dần. Các nhà giao dịch nên coi đây là bối cảnh định hướng thay vì là tín hiệu vào lệnh chính xác.

Đọc các chỉ số kinh tế liên quan đến sự thay đổi chuỗi cung ứng

Việc theo dõi chỉ số quản lý mua hàng (PMI), dữ liệu phê duyệt FDI và số liệu tăng trưởng xuất khẩu cung cấp các tín hiệu thực tế. Khi PMI ngành sản xuất Việt Nam liên tục vượt quá 50 trong khi số lượng phê duyệt FDI tăng lên, điều này cho thấy chủ đề cơ bản đang được củng cố chứ không phải đang đình trệ.

Hiểu rõ rủi ro đằng sau biến động tiền tệ

Các đồng tiền của thị trường mới nổi tiềm ẩn những rủi ro có thể lấn át các yếu tố cơ bản tích cực. Bất ổn chính trị, sự đảo chiều của giá hàng hóa hoặc sự thay đổi đột ngột trong chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ có thể gây áp lực lên IDR và VND bất kể đà tăng trưởng của chuỗi cung ứng. Các nhà giao dịch phải cân nhắc cẩn thận giữa các yếu tố thuận lợi vĩ mô và những lực cản này.

Các yếu tố quan trọng cần lưu ý và những quan niệm sai lầm phổ biến

Việc đa dạng hóa thị trường mới nổi thường bị hiểu nhầm là một tín hiệu tăng giá đơn giản đối với các đồng tiền trong khu vực. Một số sắc thái quan trọng cần được chú ý trước khi xây dựng các vị thế xung quanh chủ đề này.

Một quan niệm sai lầm phổ biến là dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tự động làm mạnh đồng tiền. Trên thực tế, nếu vốn đầu tư chảy vào qua thị trường chứng khoán hoặc được các công ty nước ngoài bảo hiểm rủi ro, tác động trực tiếp đến đồng tiền có thể nhỏ hơn dự kiến. Cơ chế truyền tải là yếu tố quan trọng.

Các nhà giao dịch đôi khi cũng bỏ qua thực tế rằng VND là một đồng tiền được quản lý. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam can thiệp tích cực để duy trì tính cạnh tranh, có nghĩa là sự tăng giá bị hạn chế một cách có chủ ý ngay cả khi các yếu tố cơ bản hỗ trợ điều đó. IDR cũng trải qua sự can thiệp của Ngân hàng Indonesia trong các giai đoạn biến động.

Một rủi ro khác thường bị bỏ qua là sự tập trung trong chính chủ đề này — nếu một tranh chấp thương mại hoặc sự kiện địa chính trị khu vực ảnh hưởng đồng thời đến nhiều nền kinh tế ASEAN, việc đa dạng hóa trong khu vực sẽ chỉ mang lại sự bảo vệ hạn chế. Coi IDR và VND là không có mối tương quan chỉ vì chúng thuộc các quốc gia khác nhau là một cách đơn giản hóa quá mức, có thể khiến các nhà giao dịch phải chịu những khoản lỗ chồng chất.

Kết luận

Đa dạng hóa ASEAN và chiến lược "China Plus One" đang tạo ra những thay đổi cấu trúc bền vững trong cách dòng vốn chảy vào Indonesia và Việt Nam. Đối với các nhà giao dịch, IDR và VND là những đồng tiền được hỗ trợ bởi động lực kinh tế thực sự — nhưng cũng mang lại sự phức tạp thực sự. Tiếp cận chủ đề này với sự kiên nhẫn, quản lý rủi ro phù hợp và kỳ vọng thực tế là điều cần thiết.

Câu hỏi thường gặp

Đa dạng hóa ASEAN có ý nghĩa gì đối với các nhà giao dịch tiền tệ?

Điều này báo hiệu nhu cầu tiềm năng dài hạn đối với IDR và VND khi đầu tư nước ngoài và hoạt động xuất khẩu tăng trưởng, mặc dù các tác động sẽ diễn ra dần dần chứ không phải ngay lập tức.

VND có phải là đồng tiền được giao dịch tự do không?

Không. VND hoạt động theo chế độ thả nổi có kiểm soát, có nghĩa là ngân hàng trung ương Việt Nam chủ động hạn chế sự tăng giá để bảo vệ khả năng cạnh tranh xuất khẩu.

Liệu vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tăng lên có luôn làm mạnh đồng tiền không?

Không phải lúc nào cũng vậy. Cách thức vốn đầu tư được đưa vào và việc có được bảo hiểm rủi ro hay không sẽ ảnh hưởng đáng kể đến tác động thực tế đối với đồng tiền.

IDR và VND có phải là các khoản đầu tư an toàn tại thị trường mới nổi không?

Cả hai đều tiềm ẩn những rủi ro đáng kể, bao gồm các yếu tố chính trị, biến động giá hàng hóa và sự can thiệp của ngân hàng trung ương, những yếu tố này có thể lấn át các yếu tố cơ bản tích cực.